Şairliğim – Şahliğim meniŋ!

0
896 ret oqıldı

Cšygüm sän – Vätän

 

Qiz bolup kšründi kšzümgä Vätän,

Һur pärilärgä ohşap җamali.

Yat kšzlär kšp lekin, degüzgän «ättäŋ»,

Bağrimğa besişniŋ yoqtur amali…Şuŋlaşqa turduq biz, ünsiz ümçiyip,

Kšrüşkän bolsaqmu, visal quçalmay.

Pir-pir peqirap, nimҗan, iç kšyüp,

Qaniti kesilgän quştäk, uçalmay.

Uqtum halini nigahliridin,

Kirpiklirigä qonuptu şäbnäm.

Pinhan tutsimu qançä meniŋdin,

Eğir aŋlinar tiniqliri häm.

Beşini orap, romal teŋiptu,

Yoşuray degändäk sävdalirini.

Ätlästin «pürüm» kšynäk kiyiptu,

Kšrsätmäy degändäk äbgarliğini.

İşarä qilsammu, pärva qilmidi.

Muŋ tinip qalğan kšzigä qarap.

«Kät neri» yaki «kütkin» demidi,

Yat kšzlär turğaçqa molundäk marap.

Şuŋlaşqa yatlardäk turduq, šz turup,

Sšygü väsligä boylap yetälmäy.

Ahiri, hoşlaştuq, kšŋül buzulup,

Muhäbbitimizni izhar etälmäy.

Vätinimni kinäymän…

«Jiğamdin qimmät bolğaç  äsli külkäm»,

Män üçün hämmila kün ämäs kškläm.

Jürimän on kün ğämkin, eğir tinip,

Şatlinip hayatimda bir kün külsäm.

Aylinip pärvanidäk qolda barda,

Dostlar kšp jürgän bilän dayim yanda.

«Kündüzi çiraq yeqip, izdisäŋmu…»

Һäq dostni tapmaq qiyin, qiynalğanda…

Därdimgä därt qoşulup, undaq çağda,

Һäsritim boğup gälni, šrlär špkäm.

İzdisäm sävävini…

Eçinişta…

Vätinimni kinäymän kšzüm kšrgän…

Azaplarğa šzämdäk tšzüp jürgän…

Şairliğim – Şahliğim!

(Qälämdaş akam Muhämmätimin Obulqasimov(Almasbek) yeŋi kitavini soğa qilğan edi. Muqavisini eçip qarisam, däsläpki betigä «Şairliğiŋ – Şahliğiŋ, inim!» däp yezip, imza qoyuptu…)

Yaqturmaymän šmür-däriyaniŋ,

Tiniq sudäk җim-җit yatqinin.

Eytiŋlara yaşaş mümkinmu,

Kšrsäm däpla taŋniŋ atqinin?

Säväp şundaq җoşqun hayat bu,

Äzäldinla tar yoli uniŋ.

Mäyli šmlä, mäyli tur, jiqil,

Seniŋ bilän kari yoq uniŋ.

Şuŋa hämmä amät talişip,

Toğra kesip štär aldiŋdin.

Täläyliklär bäygidin ozğan,

Bozäk qilar kšçtin qalğinin.

Şuŋa mänmu bar küçüm bilän,

Arman qoğlap, alğa intildim.

Bähit izdäp jürüp şu yolda,

Bäzän ozdum, bäzän jiqildim.

Täbiitim biraq baştila,

Һorunluqqa bolğaç yat meniŋ,

«Pişişini kütüp alminiŋ,

Kškkä beqip, härgiz yatmidim».

Sürünsämmu, turdum tiräҗäp,

Berilmigäç šmür qaytidin.

Biraq mänsäp, pul-duniya üçün,

Vijdanimni härgiz satmidim.

Minbärlärdä häq gäpni qilip,

Һäqiqätni «häq» däp yaqlidim.

Mänsäphumar, hoşamätçiniŋ,

Eqimida billä aqmidim.

Yolum bolmay şuŋlaşqa bäzän,

Һäşkä yätti meniŋ ahlirim.

Özäm üçün aqqan qinimda,

Tuğan bolup meniŋ pakliğim.

Kšrginimdä häsäthorlarni,

Öz terämgä šzäm patmidim.

Jürgäç şundaq «putlikaşaŋ» bop,

Bäzilärgä bälki yaqmidim.

Ränҗimäymän, mäyli yaqmisam…

Öz-šzämni kälmäs aqliğum.

Mümkin päqät şeirlirimda,

Bilinidu meniŋ pakliğim.

Çünki ular bayliğim meniŋ,

Qayğu-häsrät, şatliğim meniŋ…

Oylap kšrsäm, häqiqätänmu –

Şairliğim – Şahliğim meniŋ!

Pursät beriŋlar

Şundaq ekän äslidä šmür degän,

Һämmigä bähit täkşi bšlünmigän.

Bähitsizlär yaşisa ğäm-därt bilän,

Bähitlikniŋ kari yoq uniŋ bilän.

Şuŋlaşqa sirimni tškmäyğu degän,

Uniŋğa kšnmidi bu kšŋül degän.

Öz därdim šzämgä yetär meniŋmu,

Mäşräptä saz çelip, külginim bilän.

Adämlär därdimgä qulaq seliŋlar,

Äl ohşaş yaşiğum kelär meniŋma…

Birävniŋ qoliğa qaritip qoymay,

Özämçä yaşaşqa pursät beriŋlar.

Eçinğili kälmidim…

Bu kšŋül bügün yänä eçilmidi,

«Qoy» degän sšzümgä heç beqinmidi.

Arisi qayğu bilän hoşalliqniŋ –

Yeqin bolsa, şunçilik yeqinmedi?..

Bu kšŋül bügün yänä eçilmidi,

Goya taşlap kätkändäk yeqinliri.

Bar qayaşni yav qilip kšrsitişkä,

Birla dostniŋ yetärkän hainliği.

Bu kšŋül bügün yänä eçilmidi,

Gadirmaş oy-hiyallar qiynar meni.

Bu halät qaytilinip kündüz-tüni,

Uyqa ämäs, oy basti keçiliri.

Җä kšŋlüm, yetär ändi, eçil qeni,

Talay qiziq aldimda kütär meni…

Kälginim yoq, ahiri, bu hayatqa –

Därt tartip, eğir tinip, eçinğili…

Qalmisamkän käynidä…

Sähär turup, maŋar hämmä

Kšzläp nişan-mänzilin…

Orun bärgän qädämlärgä,

Bu äşundaq käŋ zimin.

Qiziq äşu käŋ ziminda,

Çüşär hämmä bäygigä…

Öz ornumni tapsam degän

Arman bolğaç hämmidä…

Şuŋa bäzän käŋ ziminmu

Tar kšrünüp bändigä,

Sezilärkän yätmästäk bop,

Orun unda hämmigä.

Şuniŋ üçün šmür degän

Talaş bilän štidu.

Särrap arman – dayim alda,

Җanan bolup kütidu.

Şu җilvikar armanlarğa

Yätkän bilän kšŋüldä.

Yätmäk täskän, miŋ putlişip,

Ämäliyatta – šmürdä…

Bilip turup şundaqliğin,

Mänmu çüştüm bäygigä.

Ozup alğa çiqmisammu,

Qalmisamkän käynidä…

Qutulmaq qiyin

Çüş kšrdüm män bügün šzgiçä,

Kšrdüm roşän, kšrdüm yeqindin.

Qara tärgä çšmüldüm şunçä,

Qutulalmay uluq eqindin.

Kimdu-biri qirğaqta turup,

Näyzä bilän noqar biqindin…

Yänä biri suğa paturup,

Mähluq bolup, tartar teqimdin…

Ular bilän elişip uzaq,

Vaqiridim yardämgä çillap.

Uhlavetip äynä män şundaq,

Ketiptimän oŋumda tovlap.

Uhlap yetip, tovlaşlirimdin,

Öydikilär qorqup ketiptu.

Kšzüm açsam, җoram yenimda,

Oyğatmaq bop, noquvetiptu.

Bildim: apät çüşüŋdä kšrgän,

Tez untular uyqidin keyin.

Oŋuŋdiki qaynamdin lekin,

Saqlanmaq täs, qutulmaq qiyin…

Özämçä...

Özämçä ilğap yolniŋ yahşisini,

Kelimän eytip hayat nahşisini.

Avazim bolsun däymän šzämgä has,

Doriğum kälmäs meniŋ başqisini…

… Doramçiliq, kšz boyaş, heylä bilän,

Oyum yoq sahta abroy tapsam degän.

Yätsämmu, yetäy päqät iltipatqa,

Öz küçüm, nomus-harim, barim bilän.

Muhimi…

Päydin-päy aq kšpiyip çeçimizda,

Qisqirap barar šmür-yolumizma…

Kšŋüldä lekin arman nurğun tehi,

Kšp närsä çüşkini yoq qolumizğa…

Biraq asta besilip, şoh sezimlar –

Ötüp barar bildürmäy oğlumizğa.

Vaqit degän bäribir tän aldurar,

Kšŋlimiz yaş bolsimu – oyumizda.

Qerimidi desäkmu kšŋlimizni,

Eytalmaymiz mäŋgü däp šmrimizni.

Avarimiz şundimu mänzil taman,

Yätküzüşkä aldirap «jükümizni».

Künlär štär äşundaq tohtimastin,

Yeqinlitip «kšrünär teğimizni».

Qoyar çekit hämmigä, ahir bir kün,

Ğazaŋ qilip bizniŋmu beğimizni.

Bu sir ämäs, bilimiz hämmimizla,

Nemä kütüp turğinin aldimizda.

Yätsäk ekän mänzilgä, biz äytävir,

Dağ çüşärmäy, muhimi, namimizğa.

Oğlumğa baqsam…

Ömrümniŋ bahari, oğlum,

Kšŋlümniŋ arami, oğlum.

Ğuliğanda, šzäm bop qalar,

Һayatimniŋ davami, oğlum!

Tulparimsän bäygigä qatqan,

Şuŋqarimsän käŋ qanat qaqqan.

Qara tünni sürüp çiqirip,

Aq teŋimsän süzülüp atqan.

Boynumdiki tumarim šzäŋ,

Huş puraqliq iparim šzäŋ.

Qeriğanda yšläp yenimdin,

Tayanç bolar çinarim šzäŋ.

Şuŋa härçağ җoşqunlap ilham,

Qanat pütär, män saŋa baqsam.

Hoşalliqtin kšklärgä uçup,

Taqişidu boyumğa asman.

Җüptümgä...

Eriqtiki eqin sudäk  šmür štüp baridu,

Çoŋ bop kätti, bilindürmäy, bšşüktiki balimu…

Ötkän küngä škünüş yoq, çünki dilim tegidä,

Saŋa bolğan sšygü otummäş°äl bolup yanidu…

Sezimlirim mäŋgü şundaq šzgärmästin qalidu…

Qiynisimu täğdir meni yollirimni tar qilip,

Män bähtimni tapqan insan äşu sezim arqiliq.

Şuŋa razi män šmrümgä, mäyliŋ işän, işänmä,

Sändäk җanğa riştim çigip, qoşqiniğa yar qilip,

Sšygümizgä til tägmisun, kšz tägmisun işqilip…

Gäldin aşmay jürgän üçündayim meniŋ tapqinim,

Kim bilidu bälki bäzändostum saŋa yaqmidim.

Män šzämni beçarä däp oylimaymän va, lekin,

Meniŋ üçün pütmäs bayliq –šz bähtimni tapqinim…

Bar bisatim – balilirim –qoş qanitim – amitim.

«İŋäsini» aŋliğanda däsläp tunҗa oğlumniŋ,

Hoşalliqtin šzämniŋmu käldi şundaq jiğliğum.

Mundin artuq bähit barmu, barmu bayliq җahanda,

Bilsäŋ ägär, mäŋgülügüm –meniŋ Ata bolğinim,

Oğlum bilän yaŋlivaştin šlmäsbolup tuğuldum.

Män miŋ razi pärzänt quçup, Ata bolğan künümdin,

Äşu kündin çin bähitniŋšstiŋidä çšmüldüm.

Toga-durdun, altun-kümüç  bärmidi däp ränҗimä,

Çüşängängä ahça-bayliq qimmät ämäs kšŋüldin,

Qol tutuşup, ğäm-qayğusiz štsäk däymän šmürdin.

Bu hayatta mädät berip birimizgä birimiz,

Tirikçilik harvusini  billä sšräp kelimiz.

Öz otiğa bšläp jürsä, qoş oğlimiz, qizimiz,

Bähtimizni çeçişqa heç häqqimiz yoq, häqqimiz,

Şuniŋ bilän aläm gšzäl, pütün bizniŋ bähtimiz!

Muhtärҗan ҖUMAROV.    

Bälüşüş

Javap qalduruŋ