Käspiy mäyrimiŋlar mubaräk, äziz muällimlär!

0
764 ret oqıldı

Erşat ÄSMÄTOV, «Uyğur avazi». a.ershat@mail.ru/ Һelimu yadimda, oquğuçiliq dävrimizdä, yäni štkän äsirniŋ 70 — 80-jilliri, märipät bağvänlirigä nisbätän kšzqaraş bšläkçä edi. «Muällim kelivatidu!» desä, qaçarğa җay tapalmay qalattuq. Ulardin päqät bizla ämäs, ata-anilirimizmu kädimkidäkla äyminätti. Özliridin kiçik bolsimu, ayrim mäsililärdä üz kelälmätti. Mabada, äyivimizgä bola, muällim tillisa yaki ursa (bu sšzlär hazirqi ävlatqa ğäliti aŋlinişi mümkin), ata-animizğa eytmattuq. Äksiçä, «bu häqqidä bilip qalsa, ädivimizni beridu» däp çšçättuq. Kinoniŋ käçki seansliriğa, mäktäp tügitip kätkänlärniŋ ziyapätlirigä ata-animizdin burun, muällimdin qorqqaçqila barmattuq. Mabada moşu hildiki «qilmişlirimiz» üçün mäsilimiz komsomol, pioner jiğinlirida yaki lineykida kšpçilikniŋ otturiğa selinsa, u biz üçün «šlüm» bilän baravär edi. Ata-ana mäktäpkä çaqirtilsa, oquğuçi üçün uniŋdin dähşätlik heçnärsä yoqtäk bilinätti. Tänäpus päytliridä foyeda yaki dälizdä aldimizğa muällim çiqip qalsa, šzimizni çätkä tartip, bškümizni qolumizğa elip, salamlişattuq. Mäyli mäktäptä, koçida yaki җämiyätlik orunlarda bolsun, jil-on ikki ay muällim bizniŋ asasiy tärbiyiçimiz vä yol kšrsätküçimiz bolidiğan. Һä hazirçu?

Җämiyitimizdiki šzgiriş-yeŋiliqlarğa munasivätlik bilim beriş sistemisidimu helila  yeŋiliqlarniŋ päyda bolğanliği hämmimizgä mälum. Muällimlärgä, oquğuçilarğa qoyulidiğan täläp-ehtiyaҗlarmu başqiçä. Bu — täräqqiyatniŋ nişani. Yäni bilim beriş sistemisini duniyaviy standartqa yeqinlaşturidiğan islahatlar jürgüzülüvatidu. Bügünki muällimniŋ zimmisidiki «jükniŋ» kündin-küngä eğirlişivatqinimu äynä şuniŋdin. Ularğa «ärkinlikni kšpiräk his qilişqa» adätlängän zamaniviy oquğuçilar bilän işläşmu asanğa çüşüvatqini yoq. Uniŋ üstigä ata-anilarmu ilgärkidäk ämäs. Kšpçiligi «Qarğa balam — appiğim» däp, pärzändiniŋ arisiğa kirip, aq-qarini eniqlimay turupla, muällimgä yaki mudirğa «huҗumğa» štüşkä täyyar. Yoşuridiğini yoqki, bäzidä ayrim puldarlarniŋ muällimlärni kamsitidiğan päytlirimu bolidu.

Mana moşundaq şaraitta barliq qiyinçiliqlarğa bärdaşliq berip, yaş ävlat qälbigä märipät uruğini çeçiştäk muhim väzipiniŋ hšddisidin çiqivatqanmu, mädäniy çarä-tädbirlärniŋ qaynimida jürgänmu, härhil täşviqat-tärğibat işlirini ämälgä aşuruvatqanmu, kitap yaki teatrğa bilet setiş, milliy näşirlirimizgä muştiri toplaş mäsililiridä aldinqa säptä boluvatqanmu — muällimlär. Şuŋlaşqimu ularniŋ ämgigini bahalap, qädirligän toğra.

Umumän, pärzäntlirimizniŋ zaman tälivigä layiq insanlardin bolup yetilişi häqqidä oylisaq, äŋ aldi bilän muällimniŋ abroy-inavitini kštirişimiz keräk. Öz novitidä, muällimmu namiğa layiq bilimlik, salahiyätlik, täläpçan, härtäräplimä säviyälik bolğini ävzäl. Һä, buniŋsiz kšpçilikniŋ hšrmitigä erişiş bäk qiyin. Şuŋlaşqimu pärzäntlirimizniŋ, nävrilirimizniŋ keläçigini oylisaq, mäktäp, җämiyät vä  ailä munasivitini mustähkämläp, çoŋqur oylinip,  hämkarliqta iş elip barğinimiz äqilgä muvapiqtur. Şu çağda kšzligän nişanimizğa yetäläymiz.

Käspiy mäyrimiŋlar mubaräk, äziz muällimlär!

Bälüşüş

Javap qalduruŋ