Uyğurşunaslar baş qoşti

0
626 ret oqıldı

Mälumki, buniŋdin ottuz jil muqäddäm, yäni 1986-jili Qazaq SSR Pänlär akademiyasidä Uyğurşunasliq instituti qurulğan edi. Bu päqät qazaqstanliq uyğurlarla ämäs, bälki pütkül duniya uyğurliri hayatidiki untulmas vaqiälärniŋ biri bolğan. Şu ilim därgahiniŋ tunҗa mudiri, kšrnäklik alim, akademik heli märhum Ğojähmät Sädvaqasov başliq institut rähbärligi däsläpki künlärdin başlapla bu yärgä mutähässislärni toplaşqa häm yaş kadrlarni päydin-päy täyyarlaşqa alahidä kšŋül bšldi. Bolupmu Qazaqstan, Özbäkstan, Qirğizstan vä Rossiyaniŋ härhil aliy oquş orunlirini tamamliğan til, ädäbiyat, tarih, etnografiya, mädäniyät, ihtisat vä başqimu sahalar mutähässisliri Uyğurşunasliq instituti ätrapiğa toplandi. İnstitut qisqa vaqit šmür sürgän bolsimu, uyğur hälqiniŋ tarihi, mädäniyiti, uyğurlar yaşiğan häm ularğa hoşna territoriyalärniŋ säyasiy, ihtisadiy, iҗtimaiy, mädäniy mäsililirini šz içigä alğan kšpligän ilmiy layihilär ämälgä aşuruldi, җumhuriyät vä häliqara däriҗidä ilmiy änҗumanlar štküzüldi, başqimu muhim çarä-tädbirlär uyuşturuldi. Һazir bu işni Qazaqstan Bilim vä pän ministrligi R.Süleymenov namidiki Şäriqşunasliq instituti tärkividiki Uyğurşunasliq märkizi davam qilmaqta. Şuni alahidä täkitläş keräkki, Uyğurşunasliq institutiniŋ quruluş җäriyani, uniŋ paaliyiti häm keyinki täğdiri šz aldiğa çoŋ bir tarihtur.

Yeqinda äynä şu institutniŋ şu vaqittiki yaş hadimliri şähärniŋ «Por-Bajın» kafesida baş qoşti. Uçrişiş beşida ular baqiliq bolup kätkän barliq käsipdaşliriniŋ isimlirini bir-birläp atap, bir minutluq süküt saqlap, äsläp štti. Uçrişiş qatnaşquçiliri Uyğurşunasliq institutiniŋ Qazaqstan ilim-pänigä qoşqan tšhpisi häm šzliriniŋ şähsiy hayatida tutqan orni, institutniŋ duniyaniŋ başqimu mämlikätlirigä orunlaşqan ilmiy därgahlar, kšrnäklik alimlar, җämiyätlik, mädäniy birläşmilär, täşkilatlar vä başqilar bilän bolğan alaqiliri, institut rähbärligi vä peşqädäm alimliriniŋ yaşlarğa qilğan ğämhorluği, ilmiy kadrlarni täyyarlaş vä başqimu mäsililär häqqidä šz pikirlirini otturiğa qoyup, sabiq käsipdaşlirini illiq sšzliri bilän äsläp štti. Ular şundaqla institut qurulup, ottuz jil štsimu, uniŋ hadimliri arisidiki munasivätlärniŋ bügünki küngiçä üzülmäy kelivatqanliğini täkitläp, ularniŋ hazir ilim, maarip, mädäniyät vä başqimu sahalarda ünümlük ämgäk qilip kelivatqanliğini, buniŋdin keyinmu šzara dostluqni küçäytişkä, dayim didarlişip turuşqa kelişip, juquri käypiyat ilkidä tarqidi.

Rähmätҗan YÜSÜPOV, filologiya pänliriniŋ namziti.

Bälüşüş

Javap qalduruŋ