Erimniŋ heti

0
734 ret oqıldı

Ätigändä işqa aldirap kelivatsam, yanfonum sayrap aram bärmidi. «Kimdu bu ätigändä telefon qilğan» däp ğoduriğançä alsam, bizniŋ qatar çaydiki Zohra ekän. U bügün Äy җüҗaŋniŋ oğliniŋ hätnä, toy märikisiniŋ bağaqçeyi ekänligini, meniŋ balduriraq berip, hämdämdä bolup berişimni uqturdi. Zohra bilän burun tonuş ämäs eduq. Biraq birqançä sorunda ikkimiz ubdanla çiqişip qalduq. U egizboyluq, bulaqkšzlük, aqüzlük ayal bolup, šziniŋ huşçaqçaqliği bilän sorundikilärniŋ yaqturuşiğa erişip, mäyli qatarçay yaki toy-tškün, näzir-çiraq vä başqimu baş qoşuşlarda bolsun, hämmisidila sorunbegi bolup, uni šz layiğida štküzüş bilän billä, šziniŋ çirayliq ussulliri, yeqimliq nahşiliri bilän sorunni qizitivetätti. Huddi u ayal bolmisa sorun qizimaydiğandäk, härqandaq jiğilişlarda aval şu ayalniŋ vaqti bar-yoqluğini sürüştä qilip, andin sorunğa täyyarliq kšrülätti. Zohramu här sorunni šzigä layiq štküzüp, sorun egisiniŋ täşäkkürigä muyässär bolup turatti.

Män işhaniğa kirip, bügün qilişqa tegişlik işlarni çüştin burun tügitişkä tiriştim. Andin mudirğa kirip, yerimkünlük ruhsät sorapmu ülgärdim. Çüşlük däm eliş vaqtida aldirap šygä kelip, šydikilärniŋ tamiğini bärdim. Andin sumkamni kštärgän peti bügünki sorunda kiyidiğan kiyim üçün bazarğa maŋdim. Gärçä, aldiraşliqta, herip halimdin ketäy degän bolsammu, amma ahşamliqqa bolidiğan sorunniŋ hoşalliğini oylisamla, barliq haduqlirim çiqipla qalatti.

Bazar aylinip jürüp, bir esil kšynäkkä kšzüm çüşti. Kšynäkni kiyip, kiyim sinaş bšlmisidin şundaqla çiqivedim, dukanğa kälgän bir qançä ayal meniŋ kelişkän täqi-turqumğa qarişipla qaldi. Andin eğizi-eğiziğa tägmäy mahtişip kätti. Mänmu šzämni äynäktä kšrüp, kšzlirimgä işänmäyla qaldim. Bir gšzäl nazinin maŋa qarap, tatliq külümsiräp turatti. Biraq kšynäkkä yezip qoyğan baha meni säl oyğa selip qoydi. Tehi štkän häptidila 1000 yüvängä bir qur kiyim elip, savaqdaşlarniŋ soruniğa berivedim. Uniŋdin başqa hiraҗätlirimmu kšp bolğaçqa, qapçuğim quruq bolup qalğan edi. Bu çağda sodigär ayal meniŋ oylinip turğinimni kšrüp, tatliq gäplärni qilip, meni eritişkä başlidi:

— Viyäy siŋlim, bu kšynäkni sizdäk esilzadä henimlarğila atap äkälgän. Sizgimu bäk yaraşti. Kam-kot yärliri bolsa, kelär ayda maaş alğanda berivetärsiz. Siz degän dayimliq heridar. Ançä-munçä štnä yerim bolup qalsimu boluveridu, — dedi külümsiräp turup.

Sodigär ayalniŋ bu sšzliri meni qayil qildi. Män kimligimni, kona qaidä boyiçä, sodigärgä berip qoyup, kšynäkni elip, hoşal halda dukandin çiqtim. Andin pädäzhaniğa berip, çaçlirimni äŋ moda fasonda yasitip, grimmlirimni yarişimliq qilip, sorunğa yetip bardim. Gšzäl päridäk yasanğan Zohra meni kšrüp, baştin-ayaq bir qur säp salğandin keyin, bäk mämnun boldi.

— Aynur җenim, bügün hur pärigila ohşapsän, bir qarapla aşiq bolup qalay dedim, — dedi u jürigini tutqiniçä maŋa çaqçaq qilğaç vä quçiğini käŋ eçip män bilän kšrüşkili käldi. Biz uzun jil kšrüşmigän qädinaslardäk kšrüşüp bolğandin keyin, sorunniŋ işliri bilän aldiraş bolup kättuq.

Sorun başlandi. Bu şähärlik maarip idarisidiki Äy җüҗaŋniŋ soruni edi. «Bağaqçay» däp atalğan bu sorunda adämlär liq edi. Kälgänlärmu şähärniŋ aliy henimliri bilän mänsäpdar-ämäldarlar bolup, bir-biridin esil kiyinişip, gediyişip oltiratti. Tamaqlar tartildi. Bir pästin keyin restoranniŋ sazändiliri yeqimliq nahşilirini yaŋratti. Sorun Zohra ikkimiz oyniğan ussul bilän başlandi. Şundaq qilip, bäzmä şundaq qizip kättiki, sorunniŋ bir çetidä oltarğan ärkäklärniŋ yeriminiŋ mäs kšzliri Zohra ikkimizdä edi. Yänä alliqayaqlardin häsät qilip, sät alayğan kšzlärmu bar edi. Biraq Zohra ikkimiz ular bilän pärvayimiz päläk, otturidin çüşmäy oynavärduq. Saat 11din aşqanda, restoran ğoҗayininiŋ äskärtişi bilän sorun ayaqlaşti. Män ussulni bäk oynap herip kätkinim üçün, maşina tohtitipla šygä qaytip käldim.

Bena çiraqliri alliburun šçirilgän bolup, pütkül kainat keçiniŋ şerin uyqisida edi. Män šyniŋ işik qoŋğuriğini bastim. İşik eçilmidi, yänä bastim, heçbir sada yoq. Aççiqlap turup, sumkamdin açquçlarni bir haza izdäp jürüp, işikni eçip šygä kirsäm, šydä yä erim, yä oğlum kšrünmätti. Ular nägä kätkändu? Män därhal erimğa telefon qilay däp yanfonumni qolumğa elip, turupla qaldim. Erimdin arqa-arqidin kälgän 10 qetimliq telefon hatirisi meniŋ birtäräp qilişimni kütüp turatti. Tolimu äpsus, män bu telefonlarniŋ birinimu aŋlimaptimän. Bir hil hiҗilliqta turğinimda, işik çekildi. Män «erim käldi» däp aldirap işikni eçip, turupla qaldim. Hoşnimiz Rizvan uyqiçan halda oğlum bilän kšz aldimda turatti. Män eğiz açqiçä, u sšz başlidi:

— Aynur, bügün nägä kättiŋiz? Silärniŋ juttin telefon käptu. Qeyinaniŋizniŋ kesili eğir ekän. Eriŋiz sizni çüştin keyin izdäp tapalmay, Niҗatni bizniŋ šygä qoyup, aldirapla yolğa çiqti, — dedi qoşumilirini türüp.

U bir äsnäp qoyup, šyigä kirip kätti. Män oğlumni šygä başlap kirdim. Oğlumniŋ uyqisi bäk kälgän çeği, šziniŋ yataq bšlmisigä kirip kätti. Mänmu üz-kšzlirimni juyup, uhlaş üçün yataq šyümizgä kirip, karivät üstidä turğan bir parçä hätni kšrdüm. Һäyranliq içidä bir päs turğandin keyin, hätni oquşqa başlidim. «Sšyümlük Aynur yahşimusän? Saŋa aldiraşliqta vaqit çiqirip, bu hätni yezivatimän. Bügün çüştin keyin šydin hävär kelip, anamniŋ kesiliniŋ eğirlap kätkänligini, uniŋ oğlini, kelinini, omaq nävrisini ahirqi qetim bir kšrüveliş arzusi barliğini inimdin uqtum. Män seniŋ iz-derigiŋni alalmay, bäk tit-tit boldum. Ahiri, amal bolmay, oğlumiz Niҗatni hoşnilarğa tapilap, šzäm aldiraşla yolğa çiqtim. Saŋa helidin beri däy däp jürgän birmunçä jüräk sšzlirim bar edi. Bügün moşu qisqiğinä vaqit içidä saŋa moşu hätkä yezip qoyuşni muvapiq kšrdüm.

Män seniŋ muhäbbitiŋgä erişkän küni, bu aläm maŋa tolimu gšzäl bilingän, šzämni moşu alämdiki äŋ bähitlik adäm, däp oyliğan edim. Keyin toyimiz bolğan küni, seni hoҗrimizda bağrimğa besip, seniŋ huşpuraq hidiŋni hidlap turğinimda, kšz aldimda seniŋ mulayim, işçanayalliq siyaqiŋ päyda bolğan. Män šz-šzämgä: «Män uni qädirläymän, asraymän, šy işlirini täŋ qilişip berimän, uniŋ bilän birliktä inaq, bähtiyar ailä qurup çiqimän», däp ünsiz nida qilğan edim. Mana kšzni jumup-açqiçä oğlumizmu başlanğuç mäktäpniŋ ikkinçi jilliğida oquvatidu. Män birqançä jildin buyan, bolupmu yeqinqi ikki jildin beri, seni šyümizdä aş ätkän, kir-qat juyğan, šy tazilap, ailä işliri bilän aldiraş bolğan halda kšrmidim. «İdaridä Aynur yahşi işläp, birär nätiҗä qazandi», degännimu aŋlimidim. Amma җämiyättä «Aynur qoçaqtäk yasinip restoranda sorunni qaltis qizitivätti» degändäk mahtaşlarnila aŋlidim. Ubdan säp selip baqsam, bir häptidä seniŋ birär kün šydä turidiğan vaqtiŋ yoq edi. Bir küni qatarçay, bir küni bağaqçay, bir küni savaqdaşlar oltirişi, bir küni tuğut yoqlaş, bir küni… Vay-vuy seniŋ alaqä dairäŋ pütün şähärni qaplap, künliriŋ şunçilik aldiraş štüvatidu. Män ätrapimizdiki başqa ayallarğa diqqät qilip baqtim. Ular häptidä bir yaki ikki qetim sirtqa çiqip, qalğan çağlirida ailisi, baliliri bilän štküzidekän. Män bu ayallarğa häväs bilän qarap qaldim. Sän restoran kesiligä giriptar bolup, sorunniŋ güli boluş bilän aldiraş jürginiŋdä, šydä tamaq etiş, bala beqiş, kir-qat juyuş işliri šzlügidinla maŋa taşlinip qaldi. Bir küni oğlum bilän dayim tamaq yäydiğan aşhaniğa barğinimda, 50 yaşlardiki aşhana ğoҗayininiŋ maŋa içi ağrip: «Näççä jildin buyan aşhaniniŋla tamiğini yäp, kšp җapa tarttiŋiz ukam, vaqtida šylinip, ailiniŋ hšzürini kšrüŋ», dedi. Şuniŋ bilän šydä aş etäy däp, bir kün tuzluq, bir kün tuzsiz tamaq etip jürgän çağlirimda, hoşnimiz Һäsän maŋa qarap heҗiyip turup: «Ärkin, güllük pärtuqlar saŋa helä yarişiptu җumu», däp qoyup ketip qaldi. Älämdin yerilğidäk bolup tursam, šyniŋ telefoni җiriŋlap, sodigär hotunniŋ: «Ötkän ayda nesigä alğan kšynäkniŋ pulini Aynur qiz äkilip berämdekin» degän avazi aŋlandi. Qärizni tšläş üçün aldirap amanät pul däptirigä qarisam, 15 yüvän pul meni zaŋliq qilip külüp turuptu. Kresloda oyğa çšküp oltirip ketiptimän. «İkki adäm här ayda maaş elivatsa, biraq ay toşqiçä yançuqta sunuq pul yoq sağirip jürsäk», däp oylap turğinimda, savaqdişim «Bek» markiliq maşinisini haydap «toyğa barimiz», däp çaqirip kiriptu. Män müҗäzim yoq däp unimu yolğa saldim. «Häp» däp çapanni otqa salay desäm, jürigim yänila senila sšyümän däp çuqan selip maŋa täsälla eytti. Sorunlardin käç kelip, yänä komp'yuterniŋ aldida allikimlär bilän muŋdişip ketisän. Oğlum ikkimizmu seniŋ paraŋliriŋni seğinğan eduq. Biraq biz başqilardäk täläylik ämäs. Män tügimäs adämgärçilikniŋ quli bolup, restorandiki sorunğa humar bolup qalğan, barliq kšŋül şatliğini qatarçaydin, restorandin izdäydiğan ayaldin säskinivatimän. Män hazir maŋa kšyünidiğan, iştin kälsäm, šziniŋ illiq täbässümi bilän aldimğa bir piyalä çay qoyidiğan, çevär qolliri bilän tamaq etidiğan, šy işlirini minnätsiz qilidiğan, ailisi, balisi üçün җan kšydüridiğan bir ayalğa muhtaҗ boluvatimän. Meniŋ oğlummu häqiqiy aniliq mehrini beridiğan bir aniğa muhtaҗ boluvatidu.

Qädirlik Aynurum! Män vaqit munasiviti bilän moşunçilikla yazay. Һazir jutqa qarap yolğa çiqimän. Seniŋ moşu birqançä kün içidä ubdan oylinip, män razi bolğidäk җavap berişiŋni çin dilimdin ümüt qilimän. Seni sšygän Ärkin. 2010-jili 5-ayniŋ 15-küni».

Hätni oqup bolup, aççiğimda pürläp, ählät çeligigä attim. Biraq hättä yezilğan mäzmunlar şundaq tezla dilimğa ornap qaptu. Uni qandaqla qilipmu çiqirivetälmidim. Bir keçä kirpik qaqmay štkän künlärni oylap çiqtim. Ätisi ätigän erimğa telefon qilsam, u tolimu soğ täläppuzda: «Anamniŋ ähvali ançä yahşi ämäs. Ağriqhanida, aldiraş», däpla telefonni qoyuvätti. Män telefonğa qarap turup qaldim. Kšz yaşlirim taramlap eqivatatti. Bu yaşniŋ zadi nemä üçün aqqanliğinimu bilmäymän.

İşhanida hiyallirim çeçilğan halda pärişan oltarsam, yanfonum yänä җiriŋlap, bügün käçtiki sorunğa munasivätlik işlarni uqturuş qildi. Yänä meniŋ balduriraq berip, yardämlişip berişimni tapilidi. Män unçuqmay tursam, savaqdişim Ähmät telefon qilip, jiraqtin bir äziz mehmini kälgänligini, şu sorunda billä oltirip berişimni tapilidi. Yänä…

Män ğäzäp bilän telefonni yärgä attim. Beçarä telefon parçä-parçä bolup, «Uh ändi aram aldim» degändäk qilip yärdä hatirҗäm yatatti. Saatqa qarisam, çüşlük aram eliş vaqtimu bolup qaptu. Aldirap kelip, aşhana bšlmisigä kirip tamaq etişkä başlidim. Şänbilik aram eliş künlirimdä šyni baştin-ayaq tazilap çiqtim. Erimniŋ kiyim-keçäklirini juyup, däzmallidim. Öydiki telefon tola җiriŋlap aram bärmigäç, unimu sayrimas qildim. Aşhana šylärmu vallidä eçilip kätti. Öylärmu şunçilik rätlik. Ahşimi oğlumniŋ tapşuruq däptirini täkşürüp, çirayliq qilip imza qoydum. Şundaq qilip, bir häptä idarä bilän šydä štti. Şu çağdila šzämniŋ bir häqiqiy ayalğa, bir aniğa ohşiğanliğimni his qildim. Erimniŋ qaytip keliş hävirini alğandin keyin, uniŋğa haduq eşini etiş üçün täyyarliq qilişqa kirişip kättim…

Turnisa RÄҺİM.

Bälüşüş