Avstraliyadä uyğur tili därisligi yoruq kšrdi

0
694 ret oqıldı

Türkiyaniŋ Stambul şähiridä štküzülgän «Uyğur mädäniyiti kongressida» Mäğfirät Yunus hädisi Sälimä Kamal bilän birliktä täyyarlap, näşirdin çiqarğan «Okeaniyadä uyğur sadasi» namliq uyğur tili därisliginiŋ tonuşturuş märasimi bolup štti. Kitap üç tilda — uyğur (äräp vä latin yeziğida) ingliz vä türk tilida yezilğan. Uşbu kitapniŋ kirişmä qismida yezilişiçä, Avstraliyadä 150 nopusluq uyğur җamaiti yaşaydekän. Ular härhil sahalarda paaliyät elip berivetiptu. Yaşlar ingliz tilida bilim elivatqanliqtin, ularniŋ ana tilini, mädäniyiti bilän tarihini biliş däriҗisi barğansiri suslişivatqan ohşaydu. Täbiiyki, bu ähval çoŋlarni täşvişkä salğan. Şuŋlaşqa Sälimä Kamal ana tilini yaş ävlatqa ügitiş yolini izdäşkä kirişkän.
Avstraliyadä ana tilini ügitiş boyiçä paaliyät elip berivatqan yäkşänbilik mäktäplärniŋ päqät oquş materialliri üçünla mäbläğ aҗritilip, oqutquçiğa maaş tšlänmäydekän. Şundimu Sälimä Kamal 2006-jili ana tilini ügitiş boyiçä yäkşänbilik mäktivini eçişqa bäl bağlaptu. Kitapniŋ kirişmä qismida Sälimä 2006-jilniŋ 4-iyun' küni štülgän däsläpki däris toğriliq alahidä hayaҗanlinip yazğan. Därislär saat ondin on ikkigiçä davamlişidekän. Biyil 5 yaştin 20 yaşqiçä bolğan ottuz näpär qiz-jigit ana tilini üginiş istigini bildürüptu.
Sälimä yaşlarğa qiziqarliq vä çüşinişlik türdä däris štüş niyitidä qoşumçä «Uyğur-ingliz tilliridiki ahaŋdaş vä mänadaş sšzlär» mavzusida tätqiqat işlirini elip barğan. İҗadiy izdinişlär šz nätiҗisini bärgän. Maarip ministrligi ana tilini üginiş mäktäpliriniŋ paaliyitini iҗabiy bahalap, muvappäqiyät qazanğan oquğuçilar bilän oqutquçilarğa mähsus guvanamilär tapşurğan.
Paaliyätçan oqutquçi Sälimä Kamalniŋ bu aliyҗanap izgü işiğa utuq tiläymiz.
Gülbähräm MOLOTOVA, filologiya pänliriniŋ namziti.

Bälüşüş

Javap qalduruŋ