Suniŋmu soriği bolidu

0
51 ret oqıldı

Raşidäm RÄҺMANOVA,
«Uyğur avazi»

Һava temperaturisiniŋ +40 gradustin tšvänlimäyvatqanliğiğa helä vaqit boldi. Qerişqandäk yamğurmu yağmayvatidu. Kişilär issiqtin saqlinişniŋ härqandaq çarilirini izdäp häläk. Etizdiki dehanlarçu? Ularniŋ ähvali qandaq?
Yeqinda Bayseyit yezisidin bir bağvän telefon qilip, Çoŋ Almuta kanali (ÇAK) täripidin suniŋ berilmäyvatqanliği, yänä bir näççä kün moşundaqla bolsa, dehanlarniŋ pütkül ämgiginiŋ kšyüp ketidiğanliğini eytip, yardäm soridi.
Biz tegişlik orunlarğa hävärlişip, Bayseyitqa su baridiğan kanalniŋ iştin çiqqanliği, biraq uniŋ tez arida җšndälgänligi, uni җšndäştä dehanlarniŋ çoŋ küç çiqarğanliği häqqidä hävär taptuq. Aptapta dehanlarniŋ etiz-eriqtiki šsümlüklirini saqlap qelişta ÇAKniŋ, su bšlgüçi injenerlar roliniŋ näqädär muhim ekänligini çüşänduq. Şuŋlaşqimu biz tävädä şundaq hizmät atquruvatqan insanlarni izdiduq. Bügünki sšhbätdişimiz – Ämgäkçiqazaq nahiyäsi Malivay yezisiniŋ turğuni, gidrotehnik-injener Munajdin İsrayilov.
Uniŋ eytişiçä, hazir ÇAK Qazaqstan Җumhuriyiti Yeza egiligi ministrliginiŋ «Qazsuşar» җumhuriyätlik dšlät mähkimisiniŋ şšbisi däp atilidekän. Munajdin aka şšbiniŋ Bartoğay bšlümçisidä hizmät qilidu. Öz işi häqqidä täpsiliy eytişiğa qariğanda, tallavalğan käspiniŋ qir-sirini mukämmäl egiläş üçün ayanmay işlävatidu. Bšlümçä başliği, šz işiniŋ mahiri Tafik Başirov bilän 15 jil hizmät qilip, härtäräplimä täҗribä toplidi. Һazir bšlümçigä Amina Qarabekova rähbärlik qilidu. Öz väzipisigä çoŋ җavapkärlik bilän qaraydiğan Munajdin aka juquri kategoriyalik gidrotehnik-injener ataldi. Һazir u Sšgiti vä Malivay yeziliriniŋ dehanliriğa su bšlüp beridu. Sšgitidä «Sšgiti» işläp çiqiriş kooperativiniŋ vä 100gä yeqin dehan egiliginiŋ 2000 gektardin oşuq, Malivaydiki 250-300 dehan egiliginiŋ 3351 gektar yeri bar.
– Dehan üçün härbir tamça suniŋ näqädär qimmät ekänligi, biz, su bšlgüçilärgä yahşi mälum. Ular bilän yanmu-yan jürüp işligänliktin, dehanlarniŋ problemilirini yahşi bilimiz, toluq çüşinimiz. Biraq, härqandaq işta härhil väziyätlär bolup turiduğu?! Bizdimu şu. Misalğa, su bahasiğa kälsäk, uniŋ šsüp ketişi dehanlarni bearam qilidu. Biraq, hazirçä su qimmätlimidi, uniŋ bir kubometri 23 täŋgä turidu. Jillar boyi suniŋ häqqini tšlälmäydiğanlarmu bar. Şularniŋ kesiridin pütkül yeza okrugiğa su berilmäy qelişi mümkin. Älvättä, mähkimä täripidin ularniŋ mäsililiri qarilidu. Su bšlgüçilär suniŋ särip qilinğan härbir kubometriğa hesavat berişi haҗät. Şuŋlaşqimu, israpsizçiliqqa yol qoyulmaydu. Muhimi, su istimalçilarniŋ haҗitigä yaritilişi keräk. Juqurida šziŋiz eytip kätkändäk, avariyalärmu bolup turidu. Һäqiqätkä kälsäk, kanallarniŋ җšndälmigänligigä kšp boldi. Biyil «Qazsuşar» җumhuriyätlik dšlät mähkimisi täripidin tävägä yeŋi tehnikilar kältürülüp, ekskavator, bul'dozer vä mähsus traktorlarniŋ yardimi bilän eriqlar tazilinidiğan boldi. Mäsilän, Malivayda ikki kanal bar. Malivay-1 kaniliniŋ uzunliği – 64,100 km (23 million 064 miŋ täŋgä), Malivay-2 kaniliniŋ uzunliği – 81,800 km (25 million 822 miŋ täŋgä), yeziniŋ juquridiki Kškterek kanaliniŋ uzunliği – 18,200 km-ni (2 million 443 miŋ täŋgä) täşkil qilidu. Tazilaş vä remont işliriğa mäbläğ mähkimä täripidin bšlündi, – däydu injener-gidrotehnik sšhbitimiz ahirida.

Ämgäkçiqazaq nahiyäsi.

Bälüşüş

Javap qalduruŋ