Kätmän bilän iktap

0
791 ret oqıldı

Çoŋlardin soğa

(Mäsäl)

Baraŋniŋ yenida turğan dehan kätmininiŋ üzigä çüşkän künniŋ nuri çaqnap berip, šydiki täkçidä turğan kitapniŋ üzigä çüşüp, uniŋ aramini alğan edi.

— Һäy, üzi qelin, ävu egäŋgä eytqina, seni neri elivätsun, — däydu Kitap zekinip.

— Sän meniŋ egämni haqarätligidäk kim ediŋ, şunçä, — dedi Kätmän terikip.

— Meniŋ bätlirimgä adämlärniŋ štmüş tarihini häm hazirqi dävirdä yüz berivatqan vaqiälärni qorqmay yazidu. Keräk desäŋ, seniŋ patqaqqa milinip jürginiŋnimu yazalaydu, — däydu Kitap mäğrurlinip.

— Һäy, danişmän, seniŋ bayväççäŋniŋ qosiğini kim toyğuzuvatidu, bilämsän? — dedi Kätmän җeli bolup. — Ägär dehan akam ikkimiz etizda işlimisäk, egäŋ ikkiŋniŋ küni harap bolatti.

Kitap bilän Kätmän bäs-bäskä çüşüvatqanda, baraŋliqta süküt saqlap oltarğan bovay:

— Һäy, ahmaqlar, ikkiŋgä nemä yätmäyvatidu? Һär ikkiŋlarniŋ mahtinivatqiniŋlarğu häq, lekin bir-biriŋlarniŋ egilirini haqarätlävatqiniŋlar, ahmaqliq. Һär ikkiŋlarniŋ adämlär hayatida alidiğan ornuŋlar muhim. Dehan kätmän çapmisa, hosul nädin bolidu, hosul bolmisa qosaq qandaq toyidu? Ändi yärdä işläşniŋ qir-sirlirini mutähässis alimlar izdinip, ämgäk qilip, kitaplarğa yazmisa, yärni pärviş qilişniŋ usullirini dehan nädin oqup biläläydu? Ägär kitaplar adämlär näp alğidäk, mäzmunluq yezilsa, alim-yazğuçilarniŋ üzi äşu etizda tär tšküp işlävatqan dehan kätmininiŋ üzidäk yoruq vä yaltiraq bolidu. Ata-bovilirimiz: «İşligänniŋ üzi yoruq, işlimigänniŋ üzi çoruq», degän ämäsmedi?..

Bovayniŋ nesihitini aŋliğan Kätmän bilän Kitap bir täräptin hiҗalät boluşsa, yänä bir täräptin egilirigä razi bolup:

— Bova, bir-birimizniŋ egilirini haqarätligänligimiz üçün sizdin häm bir-birimizdin käçürüm soraymiz. Buniŋdin keyin biz egilirimiz bilän pähirlinidiğan bolimiz, — däptu ular qäddini raslap…

Qasim İSMAYİLOV, peşqädäm ustaz.

Almuta şähiri.

Bälüşüş

Javap qalduruŋ