Ailä qädir-qimmitini aşuridiğan mäyräm

0
158 ret oqıldı

Һämmimizniŋ qälbini yeŋi his-tuyğularğa, hoşalliq dämlärgä bšläydiğan musulman ähliniŋ uluq mäyrimi – Qurvan heytiğa saq-salamät yätküzgän Alla taalağa çäksiz şükür vä mädhiyilär bolsun!

Şämşidin AYuPOV,
«Uyğur avazi»

Barliq mšmün musulman ähli 11–13- avgust künliri Pärvardigarimizniŋ raziliği üçün qurvanliq qilip, Allaniŋ mehir-şäpqitigä erişişkä tirişidu. İnsanlar uşbu izgü ämäli arqiliq Pärvardigariğa yeqinlişidu. Ändi «qurvan» sšzi «yeqin boluş», «yeqinlişiş» degän mänani bildüridu. Bu küni Һäҗ säpirigä atlanğan musulman qerindaşlirimiz üzini Käbigä qaritip, Äräpät teğida elimizniŋ bärikiti bilän hälqimizniŋ birligini tiläp, ikki duniyaniŋ bähtini sorap, Allağa siğinip, pana tiläydu, dua-tägbir qilidu.
Qurvan heytini nişanlaşniŋ mäzmun-mahiyiti zor. Allani – bir, Päyğämbärni häq däp bilgän musulmanlar meçitlarda Һeyt namizini oqup, dua qilip, bir-birini mäyräm bilän täbrikläp, hoşalliq dämlärgä bšlängändin keyin, qurvanliq qilidu. Qurvanliq qilinğan malniŋ gšşi qom-qerindaş, uruq-tuqqan, holum-hoşna, turmuşi tšvän aililärgä, namratlarğa, jitim-yesirlarğa, nakalarğa tarqitilip berilidu. Moşu hildiki sovapliq işlarni bäҗirgändä, adämdä mehir-şäpqät, käçürümçanliq, sävir-taqät, tšzümlük käbi päzilätlär şäkillinidu.
Bu – qom-qerindaş, uruq-tuqqanlarni yeqinlaşturidiğan kün. Arazlişip qalğan kişilärni yahşi-hop qilişqa, bir-birini käçürüp, qerindaşliq munasivätni mustähkämläşkä dävät qilidiğan uluq mäyräm. Çünki Alla taala: «Sän äpuni dost tutqin, yahşiliqqa buyri, nadanlar bilän täŋ bolmiğin» («Qur°an Kärim», «Ä°raf» sürisi, 199-ayät) däp musulmanlarni käçürümçan boluşqa çaqirğan. Qurvan heyti küni qerindaş, uruq-tuqqanlarni, dost-buradärlär bilän holum-hoşnilarni Һeyt mäyrimi bilän täbrikläp, dästihan beşida Allaniŋ buyriğan riziq-näsibisidin, qurvanliq gšşidin eğiz täkkän ävzäl.
Qurvan heyti – ailä qädir-qimmitini aşuridiğan mäyräm. Ata-aniğa, Huda qoşqan yarimizğa, bala-çaqimizğa mähsus soğa tapşuruş, yeŋi kiyim elip beriş – mäyrämgä sšlät berip, uniŋ mäzmun-mahiyitini tehimu aşuridu. Öz novitidä, yaş ävlat Qurvan heytiniŋ qädri bilän sovavini çüşinip, izgülükkä intilidu, mäyrämni taqätsizlik bilän kütidu.
Qurvan heytiniŋ musulman ählini, elätlär bilän millätlärni yeqinlaşturuştiki roli intayin zor. Adämlär bir-birigä: «Һeyt mubaräk bolsun!» däp, illiq tiläklirini izhar qilip, teçliq-amanliq sorişidu.
Bu küni ätigän turup, ğusul qilip, huş puraqliq ätirlirini çeçip, meçitlarda Һeyt namizini oquş — sovapliq iş. Qurvanliq gšşidin eğiz tegiş, Allağa mädhiyä, Päyğämbär äläyhissalamğa salavat eytiş — sünnät ämäl.
Qurvanliq qiliş Һeyt namizidin keyin Һeytniŋ üçinçi küni namazşamğiçä davamlişidu. Ägär bu täläp orunlanmisa, u çağda, u sädiqä hesaplinidu. Qoy, šşkä, kala vä tšgini qurvanliq qilişqa bolidu. Kala yaki tšgini yättä kişi birlişip qurvanliq qilişni şäriät qollaydu. Päyğämbär äläyhissalam bir hädisidä: «Qarğuliği vä ağriq ekänligi bilinip turğan, şundaqla oruq mal qurvanliqqa yarimaydu», degän.
Alla taala niyätlirimizni, izgü ämällirimizni vä qilğan qurvanliqlirimizni qobul qilğay! Yaratquçi Egimiz hämmimizgä ikki duniyaniŋ bähtini buyrup, üzimizni yoruq qilğay! Elimizniŋ abroy-märtivisi härqaçan aşivärsun! Teçliq hayatni tuğ qilip tutqan musulman ähliniŋ hasiyätlik mäyrimi mubaräk bolsun, qerindaşlar!

Bälüşüş

Javap qalduruŋ