«Һärqaçan mähsitimgä yetişkä tirişimän»

0
1 037 ret oqıldı

Hanim-qizlar mäyrimi harpisida biz uyğur ayalliri arisidin çiqqan birdin-bir polkovnik, hazirmu hoquq qoğdaş organliri sahasida hizmät qilivatqan Aliyäm Җamaldin qizi Kärimova bilän uçrişiş pursitigä egä bolduq.

Hizmitigä bola uniŋ vaqti yar bärmigäçkä, Aliyäm Җamaldin qizini män ikki jildin bu yan «tutalmay» jürgän edim. Bu qetim, 8-Mart — Hanim-qizlar mäyrimi harpisida, Kärimovlarniŋ ailäviy dosti, yäni gezitimizniŋ җankšyäri Nurahun aka Seyitahunov ikkimiz mäyrämni banilap, Aliyäm Җamaldin qiziniŋ šyigä qädäm täşrip qilduq. Maŋa u yaqni tonuşturğanmu moşu Nurahun aka edi.

Öy egisi bizni oçuq çiray qarşi aldi. Uyğurniŋ urpi-aditi boyiçä aldimizğa çay qoydi.

Män uniŋ iş-härikätliridin, gäp-sšzliridin härbiylärgä, ärlärgä has hislätlärni bayqidim.

Hatalaşmaptimän.

— Hapa bolmaysilär, meniŋ päqät birla saat vaqtim bar, — dedi u bom avazi bilän.

Nurahun aka u yaqni kelivatqan Hanim-qizlar mäyrimi bilän täbrikligäç, gäp täşti.

— Rähmät, dadam ikkimiz här jili 8-martta animiz bilän üç hädämni mäyrimi bilän täbrikläp, dästihan yayimiz, — däp küldi Aliyäm.

— U küni sizniŋmu mäyrimiŋizğu, — heç närsä çüşänmigändäk qaridim män uniŋğa.

— Ailidä päqät qizlar bolğaçqa, meni dadam kiçigimdinla «oğul balam» däp ärkilitätti, — däp җavap bärdi u. — Şuniŋ üçün bolsa keräk, män oğul balilardäk šstüm. Dadamğa җismaniy җähättin yar-yšläk boldum.

— Mäktäptiçu?

— Bu šz aldiğa bir tarih. Män Almuta şähiriniŋ Zarya Vostoka mähällisidiki 85-ottura mäktäptä oqudum. Ata-anamğa şikayät qilğidäk şoh balilardin bolmidim. Mäktäptä män bäzidä «sotniŋ», gayida «advokatniŋ» hizmitini atqurattim. Ançä-munçä qilmiş qilğan balilarni šzämçä җazalattim. Beguna sinipdaşlirimni aqlattim.

— U vaqitlardiki mäktäptiki «qilmişlar» nemidin ibarät edi.

(Külüp) Jigit qizniŋ qolini tutsa, jigitkä «sšküş» elan qilattim. Mabada qizniŋ šrüp qoyğan çeçini tutsa, «җazasi» tehimu eğirlişatti.

— Һoquq qoğdaş organliriğa kelişiŋizgä qiziqiş mäktäptin başliniptudä…

— Һä, şundaq. Mäktäptin keyinki hayatim uniŋdinmu qiziq. İşinämsiz, QazDUniŋ ädliyä fakul'tetiğa üç jil uda hšҗҗätlirini tapşurup, oquşqa çüşälmidim. Emtihanlarni tapşurimändä, konkurstin štälmäymän. Vaqitni boşqa štküzmäy, ariliqta SPTUda katip-maşinistkilarni täyyarlaydiğan kursni tügitivaldim. Һärbiy komissariatqa ärizä yezip, armiya sepigä soranğan päytlirimmu boldi. Һätta Avğanstanğimu beriş niyitim bolğan. Ahiri hädäm Saniyämniŋ mäslihiti bilän Häliq egiligi institutiğa sirttin oquşqa çüştüm. Şundaqla mäktäptin keyin alğan käspim boyiçä Qazaqstan Җumhuriyiti, İçki işlar ministrligi,  ämgäk bilän tärbiyiläş mähkimisiniŋ baş  başqarmisiğa katip-maşinistka bolup işqa orunlaştim.

İnstitutni tamamliğandin keyin, içki işlar organlirida hizmät qiliş istigi päyda boldi. 1990-jili SSSR içki işlar ministrniŋ ahirqi buyruğiğa benaän män leytenant unvaniğa egä boldum vä meni çapsan riayä qiliş bšlümigä yštkidi.

— Bu ayallarğa layiq hizmätmu?

— Müҗäzimdä ärlärgä has hislätlär kšpqu. Buni meniŋ käsipdaşlirim yahşi bilidu. Andin meniŋda bir işni başlisam, uni ahiriğa çiqarmiğiçä tinim tapmaydiğan hislät bar. İşinämsiz, hätta klassikiliq küräş bilän şuğullandim. Bügünki kündä män küräş boyiçä Qazaqstanniŋ sport mahiri. Şuŋlaşqa käsipdaşlirimmu maŋa operativ hadim väzipisini işäşlik tapşurdi. Keyin äynä şu bšlümniŋ başliği boldum. Şundaqla җämiyätni häläykümgä salğan kšpligän eğir җinayätlärni paş qiliş operatsiyalirigä qatnaştim.

— Mäsilän?

— 1991-jili «Karmetkombinatniŋ» mudiri biriniŋ buyrutmisi bilän šltürüldi. Şu vaqitta män buyrutma bärgüçi bilän buyrutmini orunliğuçini izdäştürüş boyiçä operatsiyagä qatnaştim… Bir näççä adämni šltürüp, ularniŋ gšşini yegän Nikolay Jumağaliev bilän moşundaq bir üstäldä oltirip sšzläştim… Ötkän äsirniŋ tohsininçi jilliri Qazaqstandiki äŋ hätärlik җinaiy topni qolğa çüşirip, uniŋ paaliyitigä çekit qoyuşqa šz hässämni qoştum. Mundaq misallarni nahayiti kšpläp kältürüşkä bolidu.

— Һazirçu, qandaq operatsiyalärgä qatnişivatisiz?

— 1997-jili bizniŋ ministrlik Astanağa kšçkändä, män җänubiy paytähtni tallavaldim. Һazir hoquq qoğdaş organliriğa yaş kadrlarni täyyarlaş bilän şuğullinivatimän.

Bayatin beri bizniŋ sšhbitimizni diqqät qoyup tiŋşavatqan Nurahun aka gepimizgä arilaşti.

— Aliyäm ata-anisi Җamaldin aka bilän Patimäm animizni taşlap, hizmät babi bilän Astanağa ketişni toğra kšrmidi. Çünki u ata-anisiniŋ känҗä «oğliğu», — küldi akimiz. 

Sšhbätdişimizmu «rast» degändäk beşini liŋşitip, külümsiräp qoydi.

Һazir Aliyäm Җamaldin qizi Qazaqstan Җumhuriyiti İçki işlar ministrliginiŋ Almutidiki akademiyasidä işlävatidu.  Ädliyä pänliriniŋ namziti, professor. U hoquq qoğdaş sahasiğa munasivätlik yezilğan 1 monografiya, 1 oquş qurali vä 40tin oşuq ilmiy ämgäkniŋ muällipi.

U hoquq qoğdaş organliridiki hizmiti üçün İ, İİ vä İİİ däriҗilik «İşki ister organdarındağı minsız qızmeti üşin» medali bilän mukapatlanğan. Şundaqla ministrlikniŋ kšpligän Pähriy yarliqlirini elişqa muyässär bolğan. 

Ägär sšhbätdişim vaqitni çäkläp qoymiğinida, yänä başqa mavzular ätrapidimu sšz qozğiğan bolar eduq. Äpsus, u mümkin bolmidi. Biraq Aliyäm hädä hoşlişiş aldida maŋa mundaq dedi: «Biz yänä uçrişimiz, aldimizda talay işlar bar, bilisizğu, män aldimğa qoyğan mähsitimgä yätmäy qoymaymän».

Bälüşüş

Javap qalduruŋ